آرتور كرستين سن ( مترجم : رشيد ياسمى )
567
ايران در زمان ساسانيان ( فارسي )
خوردن و آشاميدن خوددارى كرد « 1 » . شراب اگر به اندازه خورند ، تن را بسى سود دهد زيرا كه حرارت تن را بيفزايد و گوارش را آسان كند ، فكر و حافظه را تيز و حواس و زبان را روان ، و زندگانى را مطبوع نمايد « 2 » . آنكس ، كه بدخصلت است ، چون شراب نوشد ، تندخو و شرير و ستيزهكار شود ، و بآزار زن و فرزندان و غلامان و ملازمان برخيزد « 3 » . افراط در شراب موجب سستى تن و جان است « 4 » . اندرز آذربذ حاوى نصايح عملى است مثل : هرگز نبايد راز خود را به زبان گفت و با احمقان بحث كرد ، و نبايد چيزهاى شنيده را چنان بازگوييم ، كه پندارى ديدهايم . و در موقع نامناسب نبايد خنديد . خواسته خويش را در برابر مردمان حسود نبايد عرض كرد پيش از گفتار بايد انديشيد زيرا كه سخن نينديشيده گفتن ، چون آتش است ، كه ويران كند . نبايد دشمن را چون دوست جديد پنداشت ، زيرا كه دشمن مار است ، اگر صد سال بگذرد دشمنى از ياد نبرد ، ولى بايد دوست قديم را دوست جديد نمود چه دوست كهن چون شراب است ، هر قدر سال بر او بگذرد ، لطيفتر و گواراتر گردد . غم و شادى جهان شايسته اعتنا نيست . جهان را چون كاروانسرايى بايد دانست ، كه مردمانرا بدان راه گذر افتد « 5 » . اينها عباراتى است ، كه رباعيات عمر خيام
--> ( 1 ) - دينكرد ، كتاب هشتم ، فصل 43 ، فقره 37 ( سكاذم نسك ) ، و كتاب 9 ، فصل 9 ، فقره 2 ( سوذگرنسك ) . مقايسه شود با بالاتر ص 435 . ( 2 ) - مينوخرد ، 16 ر 38 - 36 . ( 3 ) - مينوخرد ، 16 ر 35 - 30 . ( 4 ) - مينوخرد ، 16 ر 63 - 49 . مقايسه شود با آذربذ ، 111 ، اوشنر 33 ، دينكرد ، كتاب نهم ، فصل هفتم . فقره 11 - 7 ( سوذگرنسك ) . ( 5 ) - بزرگمهر ، پشوتن 169 . فقره 169 - 160 چاپ پشوتن سنجانا ، متعلق بپندنامه بزرگمهر نيست ولى در حقيقت يكى از هفت اندرزيست ، كه وست ذكر كرده است ر ك وست ، فقه اللغه ؛ همچنين ر ك فريمان ، پندنامه زردشت ، ص 6 .